به گزارش کوردپیام: زندگي با اين مردم خوب تا نکرده؛ نيمي از عمرشان در هراس از برخورد گلوله مأمورها و پرتشدن از دره گذشته و نيم ديگر را شرمنده زن و بچهشان بودهاند. هربار که يک کولبر از دره پرت شده يا چند گروه طعمه بهمن شدهاند، هر بار که گلوله مأموران هنگ مرزي آنها […]
به گزارش کوردپیام: زندگي با اين مردم خوب تا نکرده؛ نيمي از عمرشان در هراس از برخورد گلوله مأمورها و پرتشدن از دره گذشته و نيم ديگر را شرمنده زن و بچهشان بودهاند.
هربار که يک کولبر از دره پرت شده يا چند گروه طعمه بهمن شدهاند، هر بار که گلوله مأموران هنگ مرزي آنها يا قاطرهايشان را نشانه رفته، به تيتر يک روزنامهها آمدهاند و چند روز بعد با خوابيدن سروصداها از ياد رفتهاند.
آقارحمان ۴۳ ساله، هفتهاي دوبار کولبري ميکند. او ميگويد الان که وضعيت مرز خوب نيست، درآمد هم پايين آمده، آن روزها که کارت کولبري نداشته هفتهاي سه، چهاربار به مرز ميرفته و هزينه هربار رفتوآمدش تقريبا دو برابر الان بوده اما الان امنيت راه بيشتر شده. کولبري شغل مرزنشينان غرب ايران است.
«تو اين منطقه کار ديگهاي نيست؛ البته کشاورزم داريم اما بيشتر مردم کولبري ميکنن.» آخرين روزهاي اسفند سال گذشته بود که نمايندگان استانهاي مرزي خبر از بيمهشدن کولبران دادند؛ کولبراني که آنها پيشازاين و درپي وقوع حوادث و تلفات پياپي آنها در مرز تصميم گرفته بودند با دادن کارت کولبري به مرزنشينان، کولبري را قانوني کنند؛ تصميمي که البته انتقادهايي هم بههمراه داشت و قانونيشدن کولبري را اقدامي براي پاياندادن به درد و رنج کولبران نميدانست. کارتهاي کولبري سود يا زيان؟ ميگويد از ۱۰ سال پيش کولبري کرده و حالا فکر ميکند سالهاي آخر کار است چون بدنش ديگر آن توان سابق را ندارد و او هم چند سال ديگر مثل جعفرآقا، پسرعمويش، خانهنشين ميشود. «اگه بارها رو به اندازه کشش بدنت برنداري، بدنت زود جا ميزنه، بعضي از مردم وضعيتشون خوب نيست و مجبورن بارهاي سنگين جابهجا کنن، بعد چند جای سالم بدنشون فرسوده ميشه و ميافتن گوشه خونه، خيليا اينجوري شدن، منم که هميشه در حد توانم بار جابهجا کردم، الان ديگه بدنم نميکشه.» آنهایی که خانهنشين ميشوند، کارشان تمام است.
ديگر اميدي به درآمد ندارد، هرچند وقت يکبار کولبرهاي فاميل جمع ميشوند و هزينه زندگي خانهنشينشدهها را تقبل ميکنند.
آقارحمان ميگويد از وقتي کارتهاي کولبري آمده، دفعات رفتنش به مرز کمتر شده، مرز را هر وقت بخواهند باز ميکنند و از قبل عيد تا حالا هم باز نشده ميگويد عيد صدها خانواده اينجا به مرز بسته بوده اما الان ۲۰ روزي ميشود که مرز بسته است و مردم چشمانتظار.
آنطور که آقارحمان توضيح ميدهد، کولبراني که کارت کولبري دارند، ميتوانند هفتهاي يک يا دوبار به مرز بروند و جنس بياورند، هزينه هر بار رفتوآمد نزديک ۸۰،۷۰ هزار تومان و با احتساب حداکثر رفتوآمد دريافتي هر کولبر، ماهي تقريبا ۷۰۰ هزار تومان است. کولبري به اندازهاي که دشوار است، درآمد ندارد.
ماهي ۷۰۰ هزار تومان نه زندگي آقارحمان با چهار فرزند را ميچرخاند و نه کفاف زندگي جوانترها را ميدهد. پيشازاين سه، چهاربار در هفته به مرز ميرفتند و هزينه هربار کولبري صد تا ۱۵۰ هزار تومان بوده است. کولبران اما کارت کولبري را خالي از فايده هم نميدانند. همين که مجبور نيستند ساعتها راههاي سخت و خطرناک مرز را طي کنند و اسلحه مأموران آنها را نشانه نميرود برايشان فايده بهحساب ميآيد.
بااينحال، قانونيشدن به فعاليت دشواري مانند کولبري که به عقيده عدهاي شغل محسوب نميشود و اهالي مرز از سر ناچاري به آن روي آوردهاند، انتقادهايي بههمراه داشته است.
رحمان ميگويد از وقتي کارت کولبري گرفته، هر چند کيلويي که بار جابهجا ميکند، پول ميگيرد. براي هر کيلو هزار و ۲۰۰ تومان به کولبرها ميدهند و دو هزار تومان هم از هر کيلو جابهجايي سهم فرمانداري است. «براي همين درآمد اونايي که آزاد کولبري ميکنن بيشتره، اونا به فرمانداري پول نميدن و مستقيم بار رو از دلال تحويل ميگيرن. باز و بستهبودن مرز هم تأثيري براشون نداره ولي اونجوري کولبريکردن، هم سختتره هم خطرناکتر.» کولبران واجد شرايط براي کارت و بيمه اواخر سال گذشته با پيگيري نمايندگان استانهاي مرزي، وزارت کار با بيمه کولبران موافقت کرد.
به گفته رسول خضري، نماينده مردم پيرانشهر در مجلس، براساس توافق با وزير کار قرار است کولبران از نيمه دوم فروردين ۹۶ بيمه تأمين اجتماعي شوند. براساس آنچه نماينده مردم پيرانشهر به ايسنا گفته بود، مذاکراتي هم براي تأمين امنيت جاني کولبران آزاد با فرماندهي مرزباني صورت گرفته است.
خضري در انتقاد از برخورد مأموران مرزي با کولبران گفته است: «کولبران با عناوين مختلف در مرزها به دليل اصابت گلوله، جانشان را از دست ميدهند و خانوادههايشان بيسرپرست ميشوند. بايد هنگ مرزي و نيروي انتظامي در صورت مشکوکشدن به فردي او را بازداشت کرده تا به وضعيتش در دادگاه صالحه پرداخته و حکم صادر شود، نه اينکه هنگ مرزي به دليل مشکوکشدن به فردي به او تيراندازي کند که متأسفانه در برخي از موارد باعث داغدارشدن خانوادهها و درنهايت نارضايتي افکار عمومي ميشود.»
معروف از جوانهاي روستاست. سال ۸۰ در دانشگاه تهران علوم سياسي خوانده و سال ۸۸ هم به شهرش برگشته. معروف مثل بقيه مردم شهر کولبري ميکند اما او و دوستانش هيچکدام کارت کولبري ندارند. ميگويد اينجا بيشتر ثروتمندان کارت کولبري ميگيرند؛ درآمد کولبري با کارت کمتر است و آنها از پس خرجومخارجشان برميآيند.
ميگويد به اصرار خانوادهاش چندبار براي گرفتن کارت اقدام کرده اما به همه کارت کولبري نميدهند. «بايد آشنا داشته باشي، آشنا نباشه کارت لنگ ميمونه، هر کي رو اينجا ميبيني کارت گرفته يه آشنايي داشته که کارشو راه انداخته. با اينکه درآمدش کمه اما خيليا دنبال گرفتن کارتن، با کارت کولبريکردن امنيت بيشتري داره.»
معروف از سال ۸۹ کولبري کرده، اولين سالي که به پيرانشهر برگشته، توقع داشته با مدرک ليسانس کاري پيدا کند اما چند ماه بعد نااميد شده و به پيشنهاد پدرش کولبري را شروع کرده. دل خوشي از خبرنگارها ندارد و هربار با خبرنگاري حرف زده اطمينان داشته شرايط تغييري نميکند.
ميگويد شنيده که قرار است کولبرها را بيمه کنند اما اين هم به نظرش خندهدار است. «فقط اونايي که کارت دارن بيمه ميشن، کارتم فقط به اونايي ميدن که آشنا داشته باشن، وضعيت بقيه تغييري نميکنه.» معروف ميگويد مرز فقط روزهايي که ادارههاي دولتي باز است، باز ميشود.
در روزهاي تعطيل مرز هم بسته است اما آنهايي که آزاد کولبري ميکنند، کارشان ادامه دارد. ميگويد در چند روز تعطيلات عيد چندبار به مرز رفته و برگشته. «اگه قرار باشه همه کولبرا رو بيمه کنن، همه راضي هستن؛ خيليا رو ميشناسم که ازکارافتاده شدن و حتي هزينه درمانم ندارن. هيچکس اينجا بيمه نيست. کولبري که شغل نيست، بعد از چند سال فقط بيماري و درموندگي داره.» بر اساس وعدههای پایان سال نمایندگان مجلس، پیگیری بیمه کولبران باید در روزهای آینده و نیمه دوم فروردین آغاز شود. طبق این توافقنامه تنها کسانی که کارت کولبری دارند و به صورت قانونی از مرز جنس وارد میکنند مشمول بیمه خواهند شد. این در حالی است که به گفته مرزنشینان، صدور کارت برای کولبران نیز به درستی سازماندهی نشده و از طرفی با صدور این کارتها درآمد اندک کولبران باز هم کاهش پیدا کرده است. یکی از دلایل صدور کارتهایکولبری، کوتاهکردن دست دلالان از مبادلات مرزی است. این در حالی است که معروف میگوید اجناس را از دلالان مرزی دریافت میکنند و سود بیشتر این معاملات در جیب دلالان میرود. از طرفی نیز پس از صدور کارت کولبری این فرمانداریها هستند که نزدیک به دو برابر درآمد کولبران را از این مبادلات به خود اختصاص دادهاند./,وقایع اتفاقیه
این مطلب بدون برچسب می باشد.